Lãi suất và khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp là một trong những đề tài được quan tâm nhất tại phiên họp báo thường kỳ của Chính phủ chiều 1/12. Trả lời các câu hỏi liên quan, Bộ trưởng – Chủ nhiệm Vũ Đức Đam cho biết, Chính phủ đã yêu cầu Ngân hàng Nhà nước xem xét giảm lãi suất.
Theo ông Đam, chỉ số giá tiêu dùng 4 tháng gần đây luôn ở mức dưới 1%. Tính tổng 4 tháng cũng không quá 3%. Đây là cơ sở quan trọng để giảm lãi suất, nhất là trong điều kiện doanh nghiệp đang khó khăn về vốn như hiện nay. Tuy nhiên, Bộ trưởng cho biết, việc điều hành lãi suất thuộc thẩm quyền của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước và sẽ được cơ quan điều hành tiền tệ thực hiện vào thời điểm thích hợp.
“Việc giảm lãi suất cần thận trọng. Phải đảm bảo lợi ích của người gửi tiền cũng như khả năng huy động vốn của ngân hàng”, ông khẳng định.
Chính phủ yêu cầu ngân hàng giảm lãi suất. Ảnh: Nhật Minh
Tiếp lời Bộ trưởng Đam, Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Đồng Tiến cho biết hiện lạm phát đã có xu hướng chậm lại, cộng với mục tiêu điều hành một con số trong năm tới thì lãi suất có cơ sở để điều hành theo hướng giảm dần. “Tuy nhiên, giảm bao nhiêu, ở thời điểm nào thì cần thận trọng vì phải xem xét mức giảm lạm phát có bền vững hay không”, ông Tiến cho biết. Ngoài ra, đại diện Ngân hàng Nhà nước không bình luận thêm về tin đồn giảm lãi suất huy động xuống 12% một năm dù được phóng viên hỏi trực tiếp.
Liên quan đến vấn đề tái cấu trúc các nhà băng, Bộ trưởng Vũ Đức Đam, cho biết, Ngân hàng Nhà nước đang tiến hành xây dựng đề án. Tuy nhiên, quá trình này thực chất đã trong giai đoạn triển khai. Điểm mới trong thông tin được người phát ngôn Chính phủ công bố là việc các ngân hàng sẽ tiến hành cổ phần hoá mạnh mẽ, “trở thành các doanh nghiệp đại chúng chứ không phải cổ phần rồi một nhóm nắm giữ, chi phối chéo lẫn nhau”, Bộ trưởng khẳng định.
Bộ trưởng Vũ Đức Đam khẳng định, người gửi tiền có thể hoàn toàn yên tâm khi gửi tiền tại bất cứ ngân hàng nào trong hệ thống. “Các ngân hàng yếu kém thực chất đã nhận được các biện pháp cần thiết từ cơ quan quản lý nên không thể đổ vỡ. Điều này Chính phủ có thể đảm bảo”, Bộ trưởng quả quyết.
Về điều hành kinh tế năm 2012 – vấn đề chính được Chính phủ bàn thảo trong 2 ngày làm việc vừa qua, Bộ trưởng Vũ Đức Đam cho biết Thủ tướng và các thành viên Chính phủ đã dành nhiều thời gian phân tích, đánh giá và xác định có đầy đủ cơ sở để hoàn thành các chỉ tiêu được Quốc hội giao.
“Nếu tính toán theo cách thông thường, tăng trưởng tín dụng, cung tiền giảm thì tăng trưởng khó có thể đạt 6%. Tuy nhiên, điều này có thể thực hiện được thông qua các chương trình tái cơ cấu. Chính phủ sẽ điều hành để giải phóng mạnh mẽ hơn sức sản xuất, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp các thành phần, sử dụng hiệu quả hơn đồng vốn từ ngân sách…”, ông phân tích.
Để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, bên cạnh vấn đề vốn, đại diện Chính phủ cho biết đã giao Bộ Tài chính xây dựng đề án giảm thuế. “Các chương trình giãn thuế trước đây đã được thực hiện, nhưng chỉ mang tính thời điểm và chỉ nhằm vào các đối tượng có thu nhập chịu thuế. Đề án lần này sẽ căn cơ hơn”, Bộ trưởng hứa hẹn. Đề án này dự kiến sẽ được trình lên Quốc hội vào kỳ họp giữa năm sau.
Cũng tại buổi họp báo, đại diện 2 Bộ Tài chính, Công Thương đã có những giải trình liên quan đến điều hành giá xăng dầu, giá điện thời gian qua cũng như những định hướng sắp tới. Theo bà Vũ Thị Mai, Thứ trưởng Bộ Tài chính, do diễn biến giảm giá của thị trường thế giới thời gian qua, kinh doanh xăng trong nước hiện đã có lãi 288 đồng một lít. Tuy vậy, các mặt hàng dầu vẫn chịu lỗ 1.204 – 1.334 đồng một lít.
Trước thực tế này, Tổ điều hành giá của Liên bộ Tài chính – Công Thương đã quyết định tăng mức trích quỹ bình ổn đối với mặt hàng xăng để bổ sung, đồng thời bù lỗ thêm cho các mặt hàng dầu. “Nếu dùng số lãi nói trên để giảm giá xăng thì mức giảm không lớn. Do vậy Liên bộ đã quyết định tăng mức trích quỹ để bổ sung, do số dư hiện còn lại không nhiều”, người phát ngôn Bộ Tài chính cho biết.
Về giá điện, Thứ trưởng Bộ Công Thương Hoàng Quốc Vượng cho biết sẽ kiên trì thực hiện theo định hướng thị trường trong năm 2012. Các phương án điều chỉnh đang được cân nhắc và sẽ có thông báo chính thức khi Chính phủ có chủ trương.
Nhật Minh